چشمه

 

یک چشمۀ کوهستانی

چَشمه که در زبان پهلوی چَشمَگ یا چشمَک می‌‌گفتند جایی است که آب از زیر آن بیرون زند و روان شود.

چشمه محل تلاقی سفره‌های زیرزمینی آب با سطح زمین است. بسته به ثبات منبع آب، یک چشمه می‌تواند موقتی، دائمی یا خودجوش (آرتزین) باشد. در محل ظهور چشمه، گاه حوضچه‌ها یا نهرهایی پدید می‌آیند.

از انواع چشمه‌ها می‌توان به چشمه آب گرم و چشمه آب معدنی نام برد.

در برخی زمین‌های ماسه‌ای و مسطح مانند زمین‌های کشور هلند آب‌های زیرزمینی از نقاطی نزدیک به هم به روی زمین می‌جوشد که یه این پدیده، چشمه‌های نشتی گفته می‌شود. [۱]

آتشفشان

آتشفشان روزنه‌ای در سطح زمین است که سنگ‌های گداخته، خاکستر و گازهای درون زمین از آن به بیرون فوران می‌کنند.

فعالیت آتشفشانی با برون‌افکنی صخره‌ها، با گذشت زمان باعث پیدایش کوه‌های آتشفشانی بر سطح زمین می‌شود.

آتشفشان‌ها معمولاً در نقاطی یافت می‌شوند که ورقه‌های زمین‌ساخت، همگرایی یا واگرایی دارند.   ...........

عصر یخبندان

یخسارها در عصر یخبندان گسترش می‌یابند. این فَرتور(عکس) یخساری را در قطب جنوب نشان می‌دهد.

یک عصر یخبندان یا عصر یخ، دورهٔ دراز مدت کاهش دمای آب و هوای زمین است که در گسترش یخسارهای قاره‌ای، یخسارهای قطبی و یخسارهای آلپی تاثیرگذار است. از دیدگاه یخبندان‌شناسی، عصر یخبندان بیش‌تر به دوره‌ای از یخسارها در نیمکرهٔ شمالی و جنوبی، گفته می‌شود؛ با این تعریف ما هنوز در عصر یخبندان هستیم(چرا که یخسارهای گرینلند و قطب جنوب هنوز وجود دارند). به زبان گفتاری و محاوره‌ای، هنگامی که درباره‌ٔ چند میلیون سال آینده سخن گفته می‌شود، عصر یخبندان برای اشاره به دوره‌های سردتر با یخسارهای پهناور در خُشکاد(قاره)های شمالی آمریکا و اوراسیا گفته می‌شود: با این دید، آخرین عصر یخبندان نزدیک به ۱۱۰۰۰ سال پیش پایان یافت.